Çavuşoğlu, Ankara'daki Türk dünyası panelinde işbirliği ve diyaloğu vurguladı

Eski Dışişleri Bakanı ve AK Parti Antalya Milletvekili Mevlüt Çavuşoğlu, "Türkiye olarak yaklaşımımız, rekabetin çatışmaya dönüştüğü bir dünyada işbirliği kanallarını açık tutmak, ayrışmalar karşısında diyaloğu, belirsizlikler karşısında ortak aklı ve değişen dengeler karşısında kurumsal dayanışmayı güçlendirmektir." dedi.

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığınca "Türk Dünyası Diyalog Forumu" kapsamında Ankara'daki otelde "Küresel Dönüşüm Çağında Türk Dünyasının Jeopolitik Rolü" başlıklı panel düzenlendi.

Panelin açılışında konuşan eski Dışişleri Bakanı ve AK Parti Antalya Milletvekili Çavuşoğlu, uluslararası sistemin köklü dönüşümden geçtiğini belirterek, ülkelerin uluslararası sistemdeki ağırlığını, diplomatik etkinliklerini, ekonomik dayanıklılıklarını, ulaştırma ve enerji ağlarındaki konumlarını, teknolojik kabiliyetlerini ve güvenilir ortaklıklar geliştirme kapasitelerini de belirlediğini söyledi.

Türk dünyasının jeopolitik önemini bu geniş perspektiften değerlendirmekte fayda olduğunu dile getiren Çavuşoğlu, "Türk dünyası bir yandan küresel gelişmelerden doğrudan etkilenmekte, diğer yandan bu gelişmelerin yönünü etkileme potansiyeline sahip önemli bir jeopolitik aktör olarak öne çıkmaktadır. Asya'nın yükselişi ile birlikte Avrasya, küresel siyasetin ve ekonominin başlıca etkileşim alanlarından biri haline gelmiştir." değerlendirmesinde bulundu.

"Bugün hedefimiz, ortak irademizi ortak güce dönüştürmektir"

Coğrafi konumun tek başına stratejik güç getirmeyeceğinin altını çizen Çavuşoğlu, "Asıl belirleyici olan, coğrafyanın sunduğu imkanları ortak bir vizyonla değerlendirebilme kapasitesidir. Potansiyelimizi kalıcı bir etkiye dönüştürmek, güven, dayanışma, kurumsal işbirliği ve ortak hareket etme iradesi gerektirir. İşte Türk Devletleri Teşkilatı, bu iradenin kurumsal ifadesidir." dedi.

Çavuşoğlu, Türk Konseyinden Türk Devletleri Teşkilatına uzanan sürecin ortak kimliklerinin kurumsal işbirliği ile buluşmasının önemli bir göstergesi olduğuna dikkati çekerek, şöyle konuştu:

"Bugün hedefimiz, mevcut işbirliğimizi daha ileriye taşımak, ortak irademizi ortak güce, somut projelere, kalıcı mekanizmalara ve uluslararası ölçekte sonuç üreten girişimlere dönüştürmektir. Burada başarıyı yalnızca ticaret hacimleriyle veya hayata geçirilen projelerin sayısıyla ve niteliğiyle ölçmek doğru değildir. Asıl başarı, ülkelerimiz arasında kurulan güvenin derinleşmesi, ortak sorunlara birlikte çözüm üretebilmemiz ve uluslararası gelişmeler karşısında eş güdümle hareket etme kapasitemizin artmasıdır."

Türkiye'nin, Türk dünyasıyla ilişkilerini dış politikasının temel önceliklerinden biri olarak gördüğünü vurgulayan Mevlüt Çavuşoğlu, Türk devletleri arasındaki kardeşlik bağlarının, somut işbirliği projeleriyle güçlendirilmesine büyük önem verdiklerini söyledi.

Gelecek dönemde Türk dünyasının yalnızca bölgesel gelişmelerde değil küresel meselelerde de daha fazla söz sahibi olmasını arzu ettiklerini belirten Çavuşoğlu, "Türkiye olarak yaklaşımımız, rekabetin çatışmaya dönüştüğü bir dünyada işbirliği kanallarını açık tutmak, ayrışmalar karşısında diyaloğu, belirsizlikler karşısında ortak aklı ve değişen dengeler karşısında kurumsal dayanışmayı güçlendirmektir. İnanıyorum ki dilde, fikirde ve işte birlik anlayışımızı somut adımlarla pekiştirdiğimiz ölçüde Türk dünyası kendi halklarının refahına katkı sunarken Avrasya'da barışın, istikrarın ve işbirliğinin güçlenmesine de daha etkin katkı sağlayacaktır." yorumunu yaptı.

"Dünyada belirsizliğin hakim olduğu dönemde gerçekten çok kıymetli bir birliktelik: Türk Devletleri Teşkilatı"

Panelin moderatörlüğünü yapan Kapadokya Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Hasan Ali Karasar, Sovyetler Birliği'nin dağılmasının üzerinden 35 yıl geçtiğine işaret ederek, "Bu 35 yılda Türk dünyasında kan dökülmediyse, savaşlar olmadıysa, etnik, dini sorunlar çıkmadıysa burada bir teşekkürü hak eden liderlerimiz var. Bu 35 yıl boyunca Türk dünyasını yöneten bütün liderler ve Türkiye de dahil olmak üzere bu kardeşlik sayesinde bölgemiz, 35 yıl önceki halinden bugün dünyada önemli bir aktör haline geldi." diye konuştu.

Bugün dünyada daha farklı bir jeopolitik durumun yaşandığına dikkati çeken Karasar, "Dünyada belirsizliğin hakim olduğu dönemde gerçekten çok kıymetli bir birliktelik: Türk Devletleri Teşkilatı." dedi.

"Türk dünyasının gittikçe daha da önem kazanacağını düşünüyorum"

Panelde Dongduk Üniversitesi Avrasya ve Türk Dünyası Araştırmaları Enstitüsü Başkanı Prof. Dr. Eunkyung Oh, Yakın Doğu Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü Başkanı Prof. Dr. Nur Köprülü, gazeteci ve Qalampir.uz yöneticisi Qamariddin Shayxov ve Mersin Üniversitesinden Dr. Öğretim Üyesi Kaan Kutlu Ataç konuşmacı olarak katıldı.

Dongduk Üniversitesi Avrasya ve Türk Dünyası Araştırmaları Enstitüsü Başkanı Prof. Dr. Eunkyung Oh, Türk dünyasının gittikçe daha da önem kazanacağını düşündüğünü belirterek, tarihin medeniyet bağlarının geliştirilmesi için önemli olduğunun altını çizdi.

Ortak çıkar alanlarında ülkelerin birlikte hareket ederek dış ortaklarla görüşüp sunulabilecek seçenekleri artırabileceklerini söyleyen Eunkyung, bunun ulaşım gibi konularda daha kapsamlı işbirliğinin geliştirilmesini sağlayabileceğini anlattı.

Ortak sorunlarda bölgesel dayanışmadan yararlanılabileceğini vurgulayan Eunkyung, medeniyet bağları ve ortak kapasiteyi ele alan sunum yaptı.

Eunkyung, ülkeleri birbirine bağlayan tarihi ilişkilerin nasıl işbirliği düzenine dönüştürülebileceğinin ele alınması gerektiğini ifade etti.

"Bölgesel diplomasi, her zamankinden çok daha fazla ihtiyaç duyduğumuz bir husus"

Yakın Doğu Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü Başkanı Prof. Dr. Nur Köprülü de kapsayıcı bir programda bulunduğu için memnuniyet duyduğunu belirtti.

Uluslararası sistemin değiştiğinin altını çizen Köprülü, "Eski kodlarla okunamayacak kadar değişimlere şahitlik ettiğimizi düşünüyorum." dedi.

Köprülü, çok kutupluluğun temel aktörlere zaman açtığını ifade ederek, bugünlerde "bağlantısallık" kavramının en çok kullanılan kavramlardan biri olduğunu vurguladı.

Dünyadaki çatışma bölgelerine dikkati çeken Köprülü, Türk dünyasının uluslararası sistemde edindiği rolün önemini dile getirdi.

Köprülü, istişare ve koordinasyona duyulan ihtiyacın önemine değinerek, "Bölgesel diplomasi, her zamankinden çok daha fazla ihtiyaç duyduğumuz bir husus." diye konuştu.

"İnsan onurunu savunan ortak bir ses yükseltmek her zamankinden daha da önemli"

Gazeteci ve Qalampir.uz Yöneticisi Qamariddin Shayxov da tarih boyunca birbirlerinden uzak düştükleri dönemlerde bazı fırsatların kaçırıldığını ifade ederek, Türk dünyasının yalnızca jeopolitik bir kavram olmadığını söyledi.

Shayxov, dünyanın kararsız dönüşümden geçtiğine işaret ederek, "Küresel güç dengeleri yeniden şekilleniyor." dedi.

Türk dünyasının bu dönüşümün neresinde yer alacağının sorgulanması gerektiğini vurgulayan Shayxov, savaşların ve çatışmaların ortasında kalan masum insanların olduğunu, yaşam haklarının ihlaline herkesin şahitlik ettiğini anlattı.

Shayxov, Türk dünyası olarak bu dönemde insan onurunu savunan ortak ses yükseltmenin her zamankinden daha da önemli olduğunun altını çizdi.

Geçmişte Türk dünyası ülkelerinin birbirinden ayrı düşmesinin açtığı kayıplardan ders alındığını belirten Shayxov, "Tarih bize ortak geleceğimizi kurmak için bir fırsat sunuyor." dedi.

Mersin Üniversitesi Dr. Öğretim Üyesi Kaan Kutlu Ataç da dünyanın jeopolitik tsunamiye maruz kaldığını, Türkiye'nin buna daha nasıl hazırlıklı olabileceğine ilişkin çalışmalar yaptığını anlattı.