Cevdet Yılmaz'dan yatırım mesajı: Kamu-özel sektör iş birliği şart!

"EKONOMİYLE EKOLOJİNİN ÖRTÜŞTÜĞÜNE İNANIYORUZ"

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz'ın açıklamaları şu şekilde: 

Yeni bir politika gündemi oluşturuyor. Artık enerji politikalarını sanayiden, iklim politikalarını ticaretten, dijitalleşmeyi rekabet gücünden bağımsız düşünmemiz mümkün değildir. Enerji maliyetleri, karbon yoğunluğu, kaynak kullanımı ve tedarik zincirlerinin yapısı; yatırım kararlarını, finansmana erişimi ve rekabet gücünü giderek daha fazla etkiliyor. Farklı ülkelerde, finans merkezlerinde ve iş dünyası platformlarında yaptığımız görüşmelerde özel sektörde bu büyük dönüşüme yönelik güçlü bir irade gördüğümüzü de ifade etmek isterim.

• Doğru politikalar ve yatırımlarla iklim dönüşümünü; daha verimli üretimin, güçlü enerji güvenliğinin, yeni teknolojilerin ve daha dirençli değer zincirlerinin önünü açan bir sürece dönüştürebiliriz.
   

Kıymetli misafirler, dünya ekonomisindeki köklü dönüşüm; enerji politikalarından sanayi üretimine, ticaretin seyrinden yatırım tercihlerine kadar pek çok alanı birbirine bağlıyor.

Türkiye olarak üretim kapasitemizi geliştiren, enerji arz güvenliğimizi güçlendiren ve sanayimizin rekabet gücünü artıran politikalarla bu dönüşümü yönetme konusunda kararlıyız. Ekolojik politikaları ekonomik politikalarla bir bütünlük içinde ele alıyoruz.

Birçok ortamda bu tartışmanın yapıldığını görüyoruz; ekolojiyle kalkınmanın birbirinin alternatifiymiş gibi ele alındığı bazı değerlendirmelere rastlıyoruz.

Ama bizim yaklaşımımız böyle değil; biz ekonomiyle ekolojinin örtüştüğüne inanıyoruz. Doğru politikalarla birbirini destekleyici olacağına son derece güçlü bir şekilde politikalarımızda yer veriyoruz. Bu bütüncül politikalar ile yatırımların, daha verimli üretimin, yeni teknolojilerin ve daha dirençli değer zincirlerinin önünü açacağımıza inanıyoruz.

2053 NET SIFIR EMİSYON HEDEFİNE VURGU

Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde belirlediğimiz 2053 Net Sıfır Emisyon hedefi, Türkiye'nin iklim politikalarına uzun vadeli bir ufuk çizmektedir. Kalkınma politikalarımızın odağına aldığımız yeşil ve dijital dönüşüm ise çevresel hedeflerimize ulaşırken ekonomimizi daha nitelikli ve sürdürülebilir bir zemine kavuşturmaktadır. Cari açığımızın temel nedeni olan fosil kaynakların ithalatını azaltan bu dönüşüm süreçleri sadece çevre açısından değil, makroekonomik istikrar bakımından da son derece kıymetlidir. Bu noktada Türkiye'nin şanslı ülkelerden biri olduğunu ifade edebilirim. Bizim ithalatımızda fosil yakıtların çok ciddi bir ağırlığı var ve izlediğimiz çevre politikaları bu cari açığı azaltarak makroekonomik istikrarımızı da güçlendirmektedir. Dolayısıyla doğru konumlandırdığınız zaman çevre politikaları, ekolojik politikalar aynı zamanda güçlü birer kalkınma politikasına ve makroekonomik istikrarı destekleyen unsurlara dönüşebiliyor.

İKLİM FİNANSMANI İHTİYACI 6,2 TRİLYON DOLARA ÇIKABİLİR

Kıymetli katılımcılar, önümüzdeki mesele ortaya koyduğumuz bütüncül yaklaşımı öngörülebilir politikalarla, finansmana hazır projelerle, uygun finansman araçlarıyla ve teknolojiyi ölçeklendirecek güçlü ortaklıklarla yatırıma dönüştürebilmektir.

• 2024'te küresel iklim finansmanı 2 trilyon doları aşarken mevcut analizler 2035 itibarıyla yıllık ihtiyacın en az 6,2 trilyon dolara çıkacağına işaret ediyor.
   
• Çin hariç yükselen piyasalar ve gelişmekte olan ekonomilere yönelen iklim finansmanının yaklaşık 426 milyar dolar düzeyinde kalması ise kaynaklara erişimdeki açığın boyutunu gösteriyor.
   
• İklim Uygulama Köprüsü (BRIDGE) ile ülkelerin iklim ve kalkınma önceliklerini yatırım yapılabilir proje portföylerine dönüştürmelerini ve bu projelerin ihtiyaçlarına uygun finansmanla buluşmalarını destekleyeceğiz.
   

Bu COP'un en önemli unsurlarından biri bu olacak. "Uygulama COP'u" diyoruz. Uygulama dediğiniz zaman da finansman ve finanse edilebilir nitelikte projeler çok kıymetli. Bunları da bir araya getiren köprülere, platformlara, mekanizmalara ihtiyacımız var. İyi proje arayan finansçılarla finans arayan iyi proje sahiplerini buluşturmak bu sürecin esasını oluşturuyor. Projelerin yatırıma dönüşmesi için finansman araçlarının yanı sıra proje hazırlama kapasitesini, risk paylaşımını, öngörülebilir piyasa kurallarını ve düşük emisyonlu ürünlere yönelik talebi güçlendirmeliyiz. Başarı; doğru projeyi, doğru sermaye, doğru risk paylaşımı ve doğru ortaklıkla buluşturmaktan geçiyor.

YEŞİL SANAYİLEŞME İÇİN 500 MİLYAR DOLARLIK YATIRIM İHTİYACI

Saygıdeğer katılımcılar; yeşil sanayileşme, iklim hedefleriyle ekonomik rekabet gücünün doğrudan kesiştiği alanlardan biridir. 2026-2035 döneminde düşük ve sıfıra yakın emisyonlu çelik ve çimento üretimi için 500 milyar doların üzerinde kümülatif yatırım ihtiyacı öngörülürken nihai yatırım kararına ulaşmış projeler sadece 20 milyar dolar seviyesinde kalıyor. Aradaki fark, teknolojik çözümlerin yatırım kararına dönüşmesi için finansmana erişimin, altyapının, güvenilir talebin ve uzun vadeli piyasa öngörülebilirliğinin önemini gösteriyor.

Antalya Yeşil Sanayileşme Mutabakatı; yatırım yapılabilir temiz sanayi projelerinin geliştirilmesine, finansmana erişimin kolaylaştırılmasına ve düşük emisyonlu ürünler için pazarların güçlendirilmesine odaklanıyor. Elektriğin nihai enerji tüketimindeki küresel payını 2035'e kadar yüzde 35'e çıkarma yönelimi ise şebekelerden depolamaya ve sistem esnekliğine kadar yeni bir yatırım gündemini oluşturuyor. Yapay zeka destekli temiz teknolojiler ve dijital enerji yönetimi de ancak sahada uygulanıp ölçek kazandığında gerçek ekonomik değere dönüşüyor.

2026-2030 YEŞİL MUTABAKAT EYLEM PLANI

2026-2030 Yeşil Mutabakat Eylem Planı'yla politika çerçevemizi güncelliyor; sanayide düşük karbonlu üretim ile enerji ve kaynak verimliliğine yönelik yatırımları destekliyoruz. İhracatçı firmalarımıza da sürdürülebilirlik yol haritaları ve dönüşüm projeleri için destek sağlıyoruz.

"EN KRİTİK UNSUR KAMU-ÖZEL SEKTÖR İŞ BİRLİĞİ"

Kıymetli misafirler, kamu ile özel sektörün rolü bu süreçte birbirini tamamlıyor. Bu hedeflere, ekolojik hedeflerimize ve ekonomik hedeflerimize yürürken kamu ile özel sektörün iş birliği en kritik unsurlardan bir tanesi.

Kamu; öngörülebilir politika çerçevesi ve gerekli altyapıyla yatırım ortamını güçlendirirken iş dünyası; sermayesi, teknoloji tercihleri ve üretim kapasitesiyle dönüşümün ekonomik hayatta karşılık bulmasını sağlıyor. İklim dönüşümünün kalıcı olması büyük şirketlerle birlikte KOBİ'lerin de bu sürece katılmasını gerektiriyor. Az önce değerli başkan da, Rıfat Bey de vurguladı: KOBİ'ler ve daha küçük ölçekli işletmeler bu süreçten dışlanarak hiçbir şekilde başarıya ulaşılamaz. Hem çevre hedeflerimiz hem kalkınma hedeflerimiz açısından büyük işletmelerle tedarik sistemlerinin, KOBİ'lerin mutlaka bütüncül bir yaklaşımla ele alınması gerekiyor.

Değerli katılımcılar; küresel düzeyde belirsizliklerin, risklerin yükseldiği ve teknolojik değişimin hızlandığı bir ortamda kamunun daha aktif sanayi politikaları geliştirmesi, kamu ile özel kesim arasında çok daha güçlü bir ilişki geliştirilmesi artık bir tercih değil, bir zorunluluğa dönüşmüş durumda.

Bu riskli ortamda, belirsizliğin yükseldiği bir ortamda devletin ekonomideki rolünü de yeniden tartışmamız gerekiyor.

Ve bu noktada da daha aktif politikalarla, sanayi politikalarıyla devletlerin hareket etmesi gerekiyor. Bunun da en uygun, en anlamlı yolu kamu ile özel sektörün güçlü bir diyalog içinde birlikte politikaları şekillendirmeleri ve uygulamada da güçlü bir ortaklıkla hareket etmeleridir. Bu sürecin en temel gerekliliklerinden biri tüm politikaların katılımcı bir anlayışla, istişareyle şekillendirilmesine ve uygulanmasına bağlıdır.

Şu andaki platform ve benzeri platformlar bu ihtiyaca cevap verdiği oranda son derece yararlı sonuçlar üretecektir.

Kıymetli katılımcılar, değerli misafirler; iklim hedeflerinin kalkınma politikalarında, üretim ve yatırım kararlarında karşılık bulması bu dönüşümü destekleyecek projelerin ve iş birliklerinin hayata geçirilmesiyle mümkün olacaktır. Bu çerçevede COP31 İş Dünyası ve Yatırım Zirvesi'nin finansmanı, teknolojiyi ve üretim kapasitesini somut yatırımlarla buluşturan kalıcı ortaklıklara vesile olmasını temenni ediyor; COP31 Başkanımız Sayın Murat Kurum'a, ekibine ve COP31 Özel Sektör Temsilcimiz TOBB Başkanı Sayın Rıfat Hisarcıklıoğlu'na ve ekibine bu zamanlı ve anlamlı zirvenin hazırlık sürecine sundukları katkılar için şükranlarımı sunuyorum. Bu kıymetli platformun burada kalmamasını temenni ediyorum. Bundan sonraki COP'larda da mutlaka özel sektör boyutunun çok daha güçlü ve resmi programların bütüncül bir parçası olarak yerini alması gerektiğine inanıyorum. Özel sektörü görmeyen, özel sektörün enerjisini harekete geçirmeyen bir iklim politikası başarılı olma şansına sahip değildir. Bu anlamda bugünkü bu platformun önümüzdeki dönemdeki COP'larda da devam etmesini temenni ediyorum.