Ekopolitik Araştırma Vakfı Başkanı Arıtürk: "Bir âlimin asli sorumluluğu, hakikatin ve adaletin itibarını korumaktır"

(İSTANBUL) - Ekopolitik Kültür, Eğitim ve Araştırma Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Doç. Dr. Ramazan Arıtürk, Prof. Dr. Hayrettin Karaman'ın 8 Kasım 2026 tarihinde yayımladığı "Fon Komplosu" başlıklı yazısına açık mektupla cevap verdi. Karaman'ın "fon krizi"ne ilişkin değerlendirmelerini eleştiren Arıtürk, "Bir alimin asli sorumluluğu, hakikatin ve adaletin itibarını korumaktır" ifadelerini kullandı.

Ekopolitik Kültür, Eğitim ve Araştırma Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Doç. Dr. Ramazan Arıtürk, Prof. Dr. Hayrettin Karaman'a hitaben kaleme aldığı "İlim, Muktedir Olanı Savunma Makamı Değildir!" başlıklı açık mektubunda, son dönemde gündeme gelen "fon krizi"ni ve bu krizin siyasi, idari ve hukuki sorumluluk boyutlarını değerlendirdi. Karaman'ın "Fon Komplosu" başlıklı yazısını hayret, üzüntü ve derin bir ahlaki endişeyle okuduğunu belirten Arıtürk, İslam hukuku, dini ahlak, adalet ve hakkaniyet alanlarında uzun yıllar çalışmalar yürütmüş bir ilim insanından, böylesine ciddi bir piyasa dolandırıcılığı karşısında daha güçlü bir hukuki ve ahlaki duyarlılık beklediğini ifade etti.

"SUÇ VE CEZANIN ŞAHSİLİĞİ, SİYASİ SORUMLULUĞU ORTADAN KALDIRMAZ"

Mektubunda, ceza sorumluluğu ile siyasi ve idari sorumluluk arasındaki hukuki ayrıma dikkati çeken Arıtürk, Karaman'ın suç ve cezanın şahsiliği ilkesinden hareketle Cumhurbaşkanı'nın sorumluluğunu gündeme getirenleri siyasi yıpratma girişiminde bulunmakla değerlendirmesini eleştirdi.

Arıtürk, konuya ilişkin "Suç ve cezanın şahsiliği, ceza sorumluluğunun bireyselliğini güvence altına alır. Siyasi ve idari sorumluluk ise kamu gücünün kullanımından doğan hesap verme yükümlülüğüne dayanır. Suçun şahsiliği ilkesi, siyasi ve ahlaki sorumluluğun şahsiliğini ortadan kaldırmaz" dedi.

Cumhurbaşkanı, bakanlar ve üst düzey kamu yöneticilerinin cezai sorumluluklarının somut fiiller ve hukuki şartlar çerçevesinde belirlenmesi gerektiğini ifade eden Arıtürk, kamu kurumlarının yönetimi, denetim mekanizmalarının etkinliği, liyakat ve ehliyet ölçütleri ile üst düzey atamaların siyasi ve idari hesap verebilirliğin konusu olduğunu vurguladı. Arıtürk, kamu gücünü kullananların karar ve tasarruflarının denetlenmesinin demokratik hukuk devletinin temel gereklerinden biri olduğunu belirtti.

"KOMPLO İDDİASI, HUKUKİ DELİLİN YERİNE GEÇMEZ"

Karaman'ın Adalet Bakanı Akın Gürlek'in açıklamasını esas alarak "fon krizi"ni Cumhurbaşkanı Erdoğan'a ve iktidara yönelik bir komplo olarak değerlendirmesini de eleştiren Arıtürk, komplo iddialarının ancak somut delillerle hukuki değer kazanabileceğini dile getirdi. Arıtürk, "Komplo iddiası, hukuki delilin yerine geçmez. Siyasi açıklama, mahkeme hükmü değildir" ifadelerini kullandı. Krizin arkasında örgütlü bir girişim bulunması ihtimalinin araştırılabileceğini kaydeden Arıtürk, böyle bir ihtimalin kamu kurumlarının işleyişine ve denetim süreçlerine ilişkin sorumlulukları ortadan kaldırmayacağını vurguladı.

"İLGİLİ GÖREVLİLERİ KİM ATADI, DENETİM MEKANİZMALARI NEDEN İŞLEMEDİ?"

Mektubunda "fon krizi"nin kurumsal boyutuna ilişkin sorular yönelten Arıtürk, kamu görevlilerinin atanma süreçlerinin, liyakat ölçütlerinin ve denetim mekanizmalarının etkinliğinin açıklığa kavuşturulması gerektiğini belirtti.

Arıtürk, "İlgili görevliler kimler tarafından tavsiye edilmiştir, hangi ehliyet ve liyakat ölçütlerine göre atanmıştır, kim atamıştır? Kurumsal bağımsızlığın ve denetim etkinliğinin korunması için hangi tedbirler öngörülmüştür? Usulsüzlüklerin zamanında tespit edilmesini engelleyen idari veya yapısal sebepler nelerdir?" sorularını sordu.

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek'in ve MSAI adlı kurumun manipülatif işlemler ve koordineli borsa işlemlerine ilişkin uyarılarına da değinen Arıtürk, ilgili kurumların harekete geçmekte neden aylarca geciktiğinin açıklanmasını istedi. Cumhurbaşkanlığı makamı dahil olmak üzere kamu yönetiminin bütün kademelerinde siyasi, idari ve hukuki sorumlulukların kendi şartları içerisinde değerlendirilmesi gerektiğini ifade eden Arıtürk, yapılacak incelemelerin amacının herhangi bir kişiye peşinen sorumluluk yüklemek değil, olayın meydana gelişinde etkili olan süreçleri ve varsa kurumsal aksaklıkları ortaya çıkarmak olduğunu belirtti.

Karaman'ın vatandaşlara fon skandalından siyasi çıkar sağlamamaları ve komplonun atlatılmasına yardımcı olmaları yönündeki tavsiyesini de değerlendiren Arıtürk, henüz bütün yönleriyle aydınlatılmamış bir hadisenin siyasi sonuçlarına öncelik verilmesinin sorunlu olduğunu ifade etti.

Arıtürk, kamuoyunun öncelikli beklentisinin güvenilir bir soruşturma yürütülmesi ve ilgili kurumların görevlerini ne ölçüde yerine getirdiğinin belirlenmesi olduğunu vurguladı.

"MUHALEFETİN VE MEDYANIN DENETİM GÖREVİ DEMOKRATİK HUKUK DÜZENİNİN PARÇASIDIR"

Vatandaşların, medyanın, sivil toplum kuruluşlarının ve muhalefetin yürütme faaliyetlerini denetlemesinin demokratik hukuk düzeninin bir parçası olduğunu belirten Arıtürk, eleştirilerin de savunmaların da somut delillere, hakkaniyete ve hukuki sorumluluk ilkelerine dayanması gerektiğini kaydetti.

Arıtürk, ilim ehlinin siyasi konumları ne olursa olsun bütün tarafları aynı adalet ölçüsüyle değerlendirmesinin ahlaki ve ilmi bir sorumluluk olduğunu ifade etti.

Mektubunun son bölümünde ilim insanlarının siyasi otorite karşısındaki bağımsızlığına dikkati çeken Arıtürk, siyasi iktidarların, cumhurbaşkanlarının, bakanların ve yöneticilerin zaman içinde değişeceğini ancak ilim insanlarının ahlaki mirasının düşüncelerindeki tutarlılık ve hakkaniyet karşısındaki tavırlarıyla değerlendirileceğini ifade etti.

Karaman'ın ilmi birikiminden beklenenin, kamu gücünü kullananların niyetlerine ilişkin peşin kabuller yerine, hukuka aykırılık, yolsuzluk, kamu kaynaklarının kötüye kullanılması ve denetim zaafları karşısında aynı ilkesel hassasiyeti göstermek olduğunu belirten Arıtürk, şeffaflığın ve hesap verebilirliğin siyasi iktidarı zayıflatmayacağını, aksine meşruiyetini ve toplumsal güveni güçlendireceğini vurguladı.