İzmir depreminde 117 kişi hayatını kaybetti, 5 bin 61 konut teslim edildi

HÜSEYİN BAĞIŞ / GÖKHAN DÜZYOL - İzmir'de 30 Ekim 2020'de 117 kişinin hayatını kaybettiği 6,6 büyüklüğündeki deprem, aradan geçen 6 yıla rağmen enkazdan yükselen umut hikayeleri, kaybedilen canlar ve ardından yürütülen yeniden inşa çalışmalarıyla hafızalardaki yerini koruyor.

Seferihisar ilçesinde saat 14.51'de meydana gelen deprem yaklaşık 15 saniye sürdü, İzmir'in yanı sıra çevre illerde de hissedildi.

Deprem, merkez üssüne yaklaşık 70 kilometre mesafedeki Bayraklı ve Bornova ilçelerinde yıkıma neden oldu.

Depremin zarar verdiği bölgelere polis, itfaiye, sağlık ve arama kurtarma ekipleri sevk edildi. Ekipler, Bayraklı'da yıkılan Rızabey, Doğanlar, Yağcıoğlu ve Yılmaz Erbek apartmanları ile Emrah ve Barış sitelerindeki enkazlarda arama kurtarma çalışması yürüttü.

Deprem nedeniyle Seferihisar'ın Sığacık Mahallesi'nde de deniz suyu sokaklara kadar ulaştı ve 87 yaşındaki Fatma Laike Erçetin hayatını kaybetti. Balıkçı barınağı ve marinadaki çok sayıda tekne battı, kıyıdaki ev ve iş yerleri zarar gördü.

Günlerce süren çalışma sonucunda enkazlardan 107 kişi sağ çıkarılırken, 117 kişi yaşamını yitirdi.

Enkazdan yükselen umut hikayeleri unutulmadı

Enkaz altında kalanların hayata tutunma mücadelesi hafızalara kazındı.

Doğanlar Apartmanı'ndan 65 saat sonra enkazdan çıkarılan Elif Perinçek kurtarıcılarının parmaklarına sıkıca sarıldı. Rıza Bey Apartmanı'ndan 91 saat sonra çıkarılan Ayda Gezgin'in annesi Fidan Gezgin ise depremde hayatını kaybetti. Emrah Apartmanı'ndan 58 saat sonra kurtarılan 14 yaşındaki İdil Şirin, Rıza Bey Apartmanı'ndan 17 saat sonra çıkarılan 16 yaşındaki İnci Okan ve Doğanlar Apartmanı'ndan 10 saat sonra kurtarılan 15 yaşındaki Günay Özışık da depremde hayata tutunanlar arasında yer aldı.

Depremzedeler için yeni konut ve iş yerleri inşa edildi

Depremin ardından Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) koordinasyonunda, arama kurtarma, hasar tespit, geçici barınma ve psikososyal destek çalışmaları yürütüldü.

Türkiye'nin farklı kentlerinden kamu kurumları, belediyeler ve sivil toplum kuruluşlarının katıldığı çalışmalarda depremzedelerin acil ihtiyaçlarının karşılanması için adeta seferberlik başlatıldı.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü verilerine göre, deprem sonrasında kent genelinde yaklaşık 213 bin 762 binada hasar tespit çalışması yapıldı.

İncelemelerde 9 bin 79 yapının depremden etkilendiği belirlendi. Bunlardan 99'u acil yıkılacak, 632'si ağır hasarlı, 580'i orta hasarlı, 7 bin 768'i ise az hasarlı olduğu tespit edildi.

Depremde zarar gören alanlarda ve kentte belirlenen rezerv bölgelerde yeni konutlar yapıldı. Toplu Konut İdaresi Başkanlığınca (TOKİ) yürütülen projeler kapsamında 5 bin 61 konut ve 357 iş yeri hak sahiplerine teslim edildi.

Yargılamalar

Depremde yıkılan binalarla ilgili müteahhitler, mühendisler, mimarlar, yapı denetim şirketi yetkilileri ve diğer sorumlular hakkında davalar açıldı.

Depremde 37 kişinin hayatını kaybettiği Rızabey Apartmanı'na ilişkin davada 20 sanığın yargılanması devam ediyor.

Yağcıoğlu Apartmanı B Blok'a ilişkin davada mahkeme, müteahhit ve bina fenni mesulünü 13 yıl 4'er ay hapis cezasına çarptırdı.

Doğanlar Apartmanı B Blok'a ilişkin davada ise yapı müteahhidi 15 yıl, proje müellifi 6 yıl 8 ay ve sürveyana ise 7 yıl 9 ay 10 gün hapis cezası verildi. Firari yapı fenni mesulünün dosyası ayrıldı.

Yılmaz Erbek Apartmanı B Blok ile ilgili davada bazı yapı sahipleri inşaat mühendisi, yapı denetim şirketi yetkilileri ile fenni mesulün yargılamaları sürüyor.

Depremde 30 kişinin öldüğü Emrah Apartmanı'na ilişkin davada fenni memur ve müteahhit olan 2 sanık 14'er yıl 5'er ay hapis cezasına çarptırıldı. 10 kişinin yaralandığı Cumhuriyet Sitesi C Blok'a ilişkin tutuksuz 3 sanığın yargılandığı davada, yapı denetçisine 1 yıl 4 ay 20 gün, fenni mesule ise 2 yıl 9 ay 10 gün hapis cezası verildi, diğer fenni mesul ise beraat etti.

Barış Sitesi'ne ilişkin davada ise şüphelilerin hayatta olmaması ve kimlik tespiti yapılamaması nedeniyle dava açılamadı. İnşaat, yenileme ve tadilat ruhsatı işlemlerini yaptığı iddia edilen 6 belediye görevlisi hakkında "bilinçli taksirle adam öldürme ve yaralama" suçundan açılan dava sürüyor.