Bülent Şık’ın haberine göre, kurşunun özellikle çocuklarda beyin ve sinir sisteminin gelişimini olumsuz etkileyebilen önemli bir toksik madde olduğuna dikkat çekiliyor. Sağlık açısından yalnızca yüksek miktardaki temasın değil, düşük seviyelerde olsa bile uzun süre devam eden kurşun maruziyetinin de önem taşıdığı belirtiliyor.
Yumurtada bu işareti görürseniz sakın almayın! Hemen yenisiyle değiştirin
Türkiye’nin de dahil olduğu 25 ülkede 2024 yılında yapılan bir piyasa araştırmasında, Türkiye’den temin edilen bazı metal ve seramik gıda kaplarında, araştırmada esas alınan referans seviyenin üzerinde kurşun bulundu. Bununla birlikte, elde edilen bulguların piyasada bulunan bütün mutfak gereçlerinin kurşun açısından riskli olduğu şeklinde yorumlanmaması gerektiği özellikle vurgulanıyor.
Mutfak gereçlerinde oluşabilecek riskin tek bir faktöre bağlı olmadığı ifade ediliyor. Ürünün hangi hammaddeden üretildiği, kullanılan metal alaşımının özellikleri, geri dönüştürülmüş malzeme içerip içermediği ve seramik ürünlerde kullanılan sırın yapısı bu açıdan önem taşıyor. Bunun yanı sıra, ürünün kullanım sürecinde çizilmesi, aşınması veya yüzeyinin zarar görmesi de değerlendirilmesi gereken unsurlar arasında yer alıyor.
Üreticisi ya da ithalatçısı belli olmayan, içeriği hakkında yeterli bilgi bulunmayan ve geçmişte nasıl kullanıldığı bilinmeyen eski mutfak kaplarına karşı temkinli olunması öneriliyor. Özellikle sırında çatlaklar oluşmuş seramikler, emaye yüzeyi dökülmüş kaplar, derin çizikler bulunan veya kaplaması belirgin biçimde aşınmış gereçlerin kullanılmaması gerektiği belirtiliyor.
Üzerindeki malzeme ibaresi tek başına güvence değil
Bir tencere veya tavanın üzerinde "çelik", "alüminyum" ya da "seramik" ibaresinin bulunması, ürünün otomatik olarak güvenli olduğu anlamına gelmiyor. Ürünün güvenilir bir üretici tarafından piyasaya sunulması, kullanılan malzemelerin açıkça belirtilmesi ve gıda ile temasa uygunluk kriterlerini karşılaması önem taşıyor.
Malzeme içeriği ve üreticisi bilinen, gıda temasına uygun olarak üretilmiş ve yüzeyi sağlam olan paslanmaz çelik, döküm demir, karbon çelik ve ısıya dayanıklı cam ürünler genel olarak tercih edilebilecek seçenekler arasında bulunuyor.
Gıda ile temasa uygun şekilde üretilmiş ve yüzeyi sağlam anodize alüminyum ürünler de kullanılabilir. Buna karşılık, derin çizikler oluşmuş, yüzeyi aşınmış ya da üretim kaynağı hakkında güvenilir bilgi bulunmayan alüminyum kapların kullanımından kaçınmak öneriliyor.
